Wat te doen bij een arbeidsconflict? Praktische tips voor werkgevers en HR
Een arbeidsconflict is één van de lastigste uitdagingen voor een werkgever of HR-professional. Wat begint met wat irritaties tussen collega’s of spanning tussen leidinggevende en werknemer, kan uitmonden in een verstoorde arbeidsrelatie. Maar wanneer is daar precies sprake van? Wat zijn je opties als werkgever? En hoe zorg je ervoor dat je juridisch sterk staat?
In deze blog leggen we op een begrijpelijke manier uit hoe je arbeidsconflicten kunt herkennen, voorkomen en oplossen. Ook bespreken we de juridische kant van het verhaal, zoals ontslag op basis van de g-grond (verstoorde arbeidsverhouding)
Wat is een arbeidsconflict eigenlijk?
De term arbeidsconflict kom je vaak tegen in de praktijk, maar in de wet wordt gesproken van een verstoorde arbeidsrelatie. Een exacte definitie ontbreekt. In de rechtspraak gaat het vaak om situaties waarin het vertrouwen tussen werknemer en werkgever is verdwenen, communicatie vastloopt en samenwerking vrijwel onmogelijk is geworden.
Voorbeelden van situaties die kunnen uitmonden in een conflict:
- Een mismatch tussen persoonlijkheden of verwachtingen
- Ongewenst gedrag of aanhoudende kritiek zonder verbetering
- Een stukgelopen liefdesrelatie op de werkvloer
- Slecht functionerende teams of botsende leiderschapsstijlen
De rol van HR: voorkomen is beter dan genezen
Voordat je als werkgever naar juridische middelen grijpt, is het belangrijk om het gesprek aan te gaan. In veel gevallen kunnen misverstanden worden opgelost door open communicatie. HR speelt hierbij een sleutelrol. HR-professionals kunnen vaak op neutrale wijze bemiddelen en zorgen voor een veilige gespreksomgeving waarin conflicten bespreekbaar zijn.
Tip: zorg dat je als organisatie een gedragscode hebt en duidelijke afspraken over communicatie en samenwerking. Dat helpt om op tijd te signaleren wanneer het misgaat.
Mediation: een professionele oplossing bij aanhoudende spanningen
Lukt het niet om het conflict intern op te lossen? Dan is het inschakelen van een onafhankelijke mediator een verstandige stap. Dit kan op advies van de bedrijfsarts gebeuren, bijvoorbeeld als er sprake is van ziekte door werkstress, maar het is ook mogelijk om op eigen initiatief een mediator in te schakelen.
Mediation biedt vaak ruimte om emoties te uiten, misverstanden op te helderen en afspraken te maken over de toekomst. Soms leidt dat tot herstel van de werkrelatie. In andere gevallen wordt in goed overleg afscheid genomen.
Als afscheid onvermijdelijk is: de vaststellingsovereenkomst (vso)
Leidt mediation niet tot een oplossing? Of is het meteen duidelijk dat samenwerken geen optie meer is? Dan kan een beëindiging met wederzijds goedvinden via een vaststellingsovereenkomst (vso) uitkomst bieden. Dit voorkomt een juridische procedure en biedt ruimte voor maatwerkafspraken over bijvoorbeeld de einddatum, vergoeding en uitkering.
Let op: een goede vso vraagt om zorgvuldigheid. Als werkgever wil je voorkomen dat je later alsnog in de problemen komt, bijvoorbeeld met het UWV of bij de kantonrechter. Wij helpen je graag met het opstellen van een waterdichte overeenkomst.
Ontslag op basis van een verstoorde arbeidsverhouding
Als partijen er echt niet uitkomen en de samenwerking uitzichtloos is geworden, kan ontslag via de rechter de laatste optie zijn. Dat gebeurt op basis van de zogenoemde g-grond (artikel 7:669 lid 3 sub g BW).
Een rechter zal de arbeidsovereenkomst alleen ontbinden als:
- Er daadwerkelijk sprake is van een duurzame verstoring van de arbeidsrelatie;
- Het voor de werkgever niet redelijk is om het dienstverband voort te zetten;
- Herplaatsing binnen de organisatie niet mogelijk is;
- Er geen opzegverbod geldt (bijvoorbeeld vanwege ziekte, zwangerschap of klokkenluidersstatus).
Met andere woorden: het dossier moet op orde zijn. Dat betekent: documenteer alles, probeer het conflict op te lossen, en toon aan dat je alle stappen zorgvuldig hebt doorlopen.
Laat je goed adviseren bij een arbeidsconflict
Arbeidsconflicten kunnen grote impact hebben op het hele team, het imago van je organisatie én je portemonnee. Zorg dus dat je goed handelt, op tijd schakelt en juridisch stevig staat.
Deze blog is geschreven door mr. Stijn Blom, arbeidsrechtadvocaat bij Arbeidsadvocaat.nl B.V. Stijn heeft ruime ervaring in het arbeidsrecht en ondersteunt ondernemers en werknemers dagelijks bij uiteenlopende arbeidsrechtelijke vraagstukken. Van ontslagzaken tot het opstellen van waterdichte overeenkomsten en reglementen – met zijn praktische en persoonlijke aanpak helpt hij werkgevers en werknemers vooruit. Meer weten? Bezoek Stijn’s pagina.
Arbeidsadvocaat.nl denkt graag met u mee als u vragen heeft over een lopend conflict. Neem gerust contact op.
April 2025
